(Khởi Nghiệp Xanh) Giữa những đồi quế xanh ngút ngàn của thôn Đồng Gianh, xã Trấn Yên, câu chuyện khởi nghiệp của anh Bùi Văn Mạnh đang trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều thanh niên nông thôn. Bằng sự kiên trì, tinh thần dám nghĩ dám làm và quyết tâm làm giàu từ lợi thế bản địa, anh đã biến cây quế – loại cây gắn bó bao đời với người dân địa phương – thành nền tảng xây dựng mô hình kinh tế tổng hợp cho doanh thu hơn một tỷ đồng mỗi năm.
Chúng tôi gặp anh Mạnh khi xưởng chế biến gỗ quế của gia đình đang nhộn nhịp vào vụ. Những thanh gỗ quế liên tục được công nhân vận chuyển lên xe để giao cho đối tác. Tiếng máy xẻ vang lên không ngớt giữa khu xưởng rộng lớn, phản ánh phần nào sự phát triển của cơ sở sản xuất sau nhiều năm nỗ lực gây dựng.
Sinh năm 1990 trong một gia đình thuần nông, tuổi trẻ của anh Mạnh gắn liền với nương rẫy và những mùa quế. Sau khi tốt nghiệp THPT, anh ở lại quê nhà phụ giúp gia đình phát triển kinh tế. Cuộc sống phụ thuộc vào sản xuất nông nghiệp truyền thống khiến thu nhập bấp bênh, thôi thúc anh tìm kiếm một hướng đi mới.
Bước ngoặt đến vào năm 2020 khi anh lập gia đình. Áp lực kinh tế khiến anh quyết tâm khởi nghiệp ngay trên chính mảnh đất quê hương. Nhận thấy cây quế là lợi thế lớn của địa phương nhưng lĩnh vực sản xuất giống, thu mua và chế biến còn nhiều tiềm năng chưa được khai thác, anh mạnh dạn đầu tư vào ngành hàng này.
Những ngày đầu không hề dễ dàng. Anh chủ động đến nhiều cơ sở sản xuất trong và ngoài tỉnh để học hỏi kỹ thuật, tìm hiểu nhu cầu thị trường và xây dựng các mối liên kết tiêu thụ. Từ những chuyến hàng đầu tiên với lợi nhuận khiêm tốn, anh dần tích lũy kinh nghiệm, mở rộng quy mô sản xuất và gây dựng uy tín bằng chất lượng sản phẩm cùng sự minh bạch trong kinh doanh.
Cuối năm 2020, anh đầu tư thêm máy móc, mở rộng xưởng xẻ gỗ và phát triển vườn ươm quế giống. Đến nay, gia đình anh duy trì 5 sào sản xuất cây giống, cung ứng khoảng 80.000 bầu quế mỗi năm. Song song với đó, xưởng chế biến cung cấp hơn 800m³ gỗ quế thành phẩm cho thị trường trong và ngoài tỉnh.
Khi hoạt động sản xuất ngày càng mở rộng, nhu cầu liên kết với doanh nghiệp cũng tăng lên. Nhận thấy mô hình sản xuất cá thể không còn phù hợp, tháng 4/2026, anh vận động sáu thanh niên địa phương thành lập Hợp tác xã Nông lâm thủy sản Mạnh Trang và được tín nhiệm bầu làm Giám đốc.
Dù mới đi vào hoạt động, hợp tác xã đã nhanh chóng hoàn thiện tổ chức, xây dựng vùng nguyên liệu và mở rộng thị trường tiêu thụ. Hiện đơn vị thu mua hàng chục tấn gỗ quế mỗi tháng. Riêng cơ sở của gia đình anh tạo việc làm thường xuyên cho năm lao động địa phương với mức thu nhập từ 8 đến hơn 10 triệu đồng/người/tháng.
Anh Bùi Mạnh Phượng, công nhân của hợp tác xã, cho biết: “Anh Mạnh rất chịu khó và luôn tìm hướng phát triển mới. Ngoài sản xuất cây giống, anh còn đầu tư chế biến gỗ và chăn nuôi. Chúng tôi mong hợp tác xã tiếp tục phát triển để người lao động có việc làm ổn định lâu dài”.
Con đường khởi nghiệp của anh Mạnh cũng từng trải qua không ít biến động. Có thời điểm thị trường quế giảm sâu khiến anh thua lỗ do nhập nguyên liệu giá cao. Tuy nhiên, nhờ sự động viên của gia đình và niềm tin vào hướng đi đã chọn, anh tiếp tục kiên trì vượt qua khó khăn.
Không dừng lại ở cây giống và chế biến gỗ quế, anh còn phát triển mô hình kinh tế tổng hợp theo hướng bền vững. Hiện gia đình sở hữu hơn 3ha quế hữu cơ từ 3 đến 5 năm tuổi, nuôi trên 3.000 con gà thịt và xuất bán khoảng 2,5 tấn ếch thương phẩm mỗi năm. Riêng hoạt động sản xuất cây giống mang lại lợi nhuận từ 400 đến 500 triệu đồng/năm. Sau khi trừ chi phí, tổng thu nhập của gia đình đạt trên 1 tỷ đồng mỗi năm.
Theo anh Mạnh, yếu tố quan trọng nhất để phát triển bền vững chính là uy tín.
“Trong kinh doanh, chữ tín phải đặt lên hàng đầu. Mua bán đúng giá, thanh toán đúng hẹn và giữ cam kết với người dân thì mới xây dựng được niềm tin lâu dài”, anh chia sẻ.
Không chỉ tập trung phát triển kinh tế gia đình, anh còn thường xuyên hỗ trợ người dân trong vùng về kỹ thuật ươm giống, chăm sóc quế và kinh nghiệm tiêu thụ sản phẩm. Nhiều hộ dân nhờ đó đã nâng cao chất lượng cây giống, cải thiện thu nhập và từng bước mở rộng sản xuất.
“Ngày trước tôi cũng được nhiều người giúp đỡ. Vì vậy, những kinh nghiệm tích lũy được hôm nay, tôi luôn sẵn sàng chia sẻ để nhiều bạn trẻ có thêm động lực khởi nghiệp ngay trên quê hương mình”, anh nói.
Theo bà Ngô Thị Vân, công chức Hội Nông dân xã Trấn Yên, Hợp tác xã Nông lâm thủy sản Mạnh Trang là một trong những mô hình kinh tế tiêu biểu của địa phương. Việc phát triển sản xuất theo hướng hữu cơ không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế cao mà còn góp phần xây dựng thương hiệu quế Trấn Yên trên thị trường.
Từ một thanh niên nông thôn với khát vọng đổi đời, anh Bùi Văn Mạnh đã từng bước khẳng định hướng đi hiệu quả từ cây quế và mô hình kinh tế tổng hợp. Câu chuyện của anh là minh chứng cho tinh thần vượt khó, ý chí vươn lên và sức sống của phong trào khởi nghiệp nông nghiệp ở vùng quê hôm nay.